ĐỪNG BÌNH THƯỜNG HÓA VIỆC CHỬI THỀ, CHỚ BIẾN TỤC TĨU THÀNH THỜI THƯỢNG

Mới đây nhất, VTV24 vừa làm một phóng sự tiêu đề Streamer – Tự do và trách nhiệm, trong đó có lên án vấn nạn về nhiều streamer ngày nay văng tục chửi thề quá nhiều sẽ làm ảnh hưởng tới giới trẻ, trong đó có sử dụng ảnh của streamer đang rất hot là Độ Mixi làm minh họa. Ngay lập tức, rất nhiều fan của Độ tộc đã vào bênh thần tượng và làm loạn ở page Trung tâm tin tức VTV24.

Luận điểm của các fan, đó chính là kênh stream của Độ Mixi gắn mác 18+, mà khi đó thì việc hút thuốc hay nói tục chửi thề nó là bình thường với người lớn. Và rõ ràng, kênh của Độ ai thích thì xem không thì out. Tuy nhiên, quan điểm của mình hơi khác một chút.

Đầu tiên, mình xin khẳng định là bản thân không hề có mâu thuẫn hay hiềm khích cá nhân với Độ. Và mình cũng không bao giờ đánh giá ai đó chỉ qua việc anh ta có nói tục chửi bậy hay không (bạn bè mình cũng có không ít người quen tác phong nói chuyện bỗ bã, văng tục không ít). Song khi Độ Mixi sinh hoạt/livestream trên cộng đồng mạng đông đảo, quan trọng có rất nhiều trẻ em, thì việc Độ liên tục liên tục văng tục chửi bậy và hút thuốc là không ổn, nó sẽ gây ảnh hưởng xấu tới nhiều người, rất dễ các fan nhí của Độ học theo và bắt chước thần tượng.

Đồng ý, việc trẻ em “văng tục chửi thề” lỗi không phải hoàn toàn do Độ, hay do lỗi nhiều streamer idol khác quen văng tục, nhưng những người này có lẽ sẽ có một phần trách nhiệm. Sơn Tùng có nói một câu rất hay, rằng: "Muốn ngồi ở một vị trí không ai ngồi được thì phải chịu những cảm giác không ai chịu được", điều đó đồng nghĩa với việc khi bạn có sức ảnh hưởng càng cao thì trách nhiệm xã hội của bạn càng lớn. Một khi là người của công chúng, có sức ảnh hưởng lớn tới giới trẻ mà phát ngôn "Kênh của bọn tao, chúng mày không xem thì out", như thế là vô trách nhiệm rồi. Đó còn chưa kể tới việc truyền thông xã hội và nhiều bậc phụ huynh, thông qua lời ăn tiếng nói chưa chuẩn mực của nhiều streamer nổi tiếng mà có cái nhìn không đúng về nghề Stream.

VTV24 cũng nói rất rõ, các streamer thì thường sẽ cố gắng tạo ra sự giải trí, vui vẻ cho người xem, nên lời ăn tiếng nói có thể bỗ bã, đôi lúc văng tục chửi thề theo thói quen và gần gũi, thế nhưng nếu muốn giúp cho nghề streamer được xã hội công nhận, thay đổi định kiến thì việc phát triển một môi trường lành mạnh, chuyên nghiệp hơn sẽ phải là xu thế tất yếu. VTV24 cũng có lấy ví dụ minh họa là Pewpew - người cũng đã từng rất nổi tiếng trong quá khứ với những phát ngôn cũng khá tục tĩu. Tuy nhiên, theo như chính Pewpew tâm sự thì hiện tại, anh chàng đã thay đổi khác đi rất nhiều. (Thực hư thế nào thì mình cũng không rõ)

Trẻ con là những người rất hay bắt chước, đặc biệt là bắt chước thần tượng. Bởi vậy, một khi thần tượng văng tục chửi thề, hút thuốc … thì trẻ con xem đấy là điều hết sức bình thường. Nó tạo ra một hệ lụy hết sức ghê gớm là nhiều bạn trẻ sẽ nhanh chóng học theo thói quen không tốt này.

Nhưng, lỗi này không chỉ đến từ các streamer, mà nó còn bắt nguồn từ nhiều ytber cũng như các fbker, idol và các kênh fanpage triệu follow khác nữa, khi đang cố dần nâng tầm việc “văng tục chửi bậy” thành một kiểu trào lưu “thân thuộc, dễ gần và thời thượng”. Trong đó có cả nhiều thầy, diễn giả ... lớn tuổi và nổi tiếng nữa đấy.

Có vài lời muốn tâm sự thêm với các bạn như sau:

- Văng tục, chửi thề là hành vi thói quen, không phải bản chất. Lời ăn tiếng nói không hẳn đã thể hiện ra tốt/xấu của con người. Nhưng nó thể hiện ra văn hóa môi trường bạn sống và những người bạn hay giao du.

- Nếu bạn chấp nhận sống trong môi trường chợ búa, hòa mình cùng dân xã hội hoặc thợ thuyền lao động chân tay - vậy mình không có ý kiến. Song nếu khi bạn gia nhập môi trường khác, bạn vẫn không bỏ được thói quen nói tục, bạn sẽ phải trả giá đấy.

- Hầu như ai cũng có thói quen xấu cả. Nên nghiêm túc lắng nghe góp ý từ người khác và sửa mình theo chiều hướng tích cực, điều đó sẽ luôn tốt cho các bạn.

Cuối năm ngoái, tình cờ mình thấy được mấy bức ảnh của một người bạn đăng trên fb cá nhân. Mình xin trích 1 đoạn: “Có ai tưởng tượng được không, đây là những đoạn chat chửi rủa, bắt nạt bạn của một học sinh LỚP 8!!!

Những đoạn nguyền rủa tục tĩu cực kì tởm mình không đăng lên đây, nó chửi bới nguyền rủa bạn cùng lớp rất dài bằng những từ ngữ không thể tưởng tượng được. Chỉ đăng 3 cap màn với những câu có thể coi là “nhẹ nhàng nhất” này để mọi người đánh giá ra sao... Lý do của lần chửi này: cô bé đi vệ sinh nhưng không xin phép tổ trưởng, mà xin phép lớp phó. Vô lý không?”

Đúng là không thể tin được những đoạn nguyền rủa tục tĩu đến ghê tởm kia lại được cất ra từ những bạn trẻ cấp 2. Đáng chú ý, cô bé bị bêu riếu, nhục mạ, chửi mắng thậm tệ bằng những lời lẽ không thể ngờ tới được trong một group kín có đầy đủ tất cả thành viên. Chẳng một ai bênh vực, chẳng một ai thấy ghê thay những lời tục tĩu.

Thuộc thế hệ măng non của Việt Nam đây ư? Xin lỗi, mấy cậu em mình hay chơi cùng thi thoảng có văng tục, nhưng so với cô bé trong ảnh chỉ đáng xách dép rồi gọi một tiếng sư phụ.

Cũng năm ngoái, mình có được xem một clip kể về một cô gái sống hơi ngáo, suốt ngày văng tục chửi thề, khẩu nghiệp ... mặc cho người xung quanh cảm thấy khó chịu. Cô ta cho rằng, xã hội ai cũng thế, phải văng tục chửi thề thì mới chân thật.

Câu chuyện chẳng có gì đáng nói, nếu như cuối clip người ta không Bonus theo lời khuyên, đại ý: Cứ thoải mái văng tục chửi thề đi, vì như thế mới sống thật với chính mình. Còn những người nào càng ăn nói lịch sự, tử tế thì lại càng là người nguy hiểm.

Lạ kỳ hơn nữa là chỉ sau 12h đăng tải, clip đã được like/share chóng mặt và nhận được ~ 2tr lượt view. Thật không thể hiểu nổi giới trẻ đang nghĩ gì nữa, thay vì nghiêm túc lắng nghe ý kiến của người khác để sửa đổi theo chiều hướng tích cực, họ quay sang chửi lại chính những sự góp ý, nhắc nhở từ người khác và vỗ ngực tự hào: “Đó mới là người sống thật!?”

Các cô gái ạ, một khi muốn vỗ ngực tự hào, điều đầu tiên là phải xem các cô có ngực hay không đã. Nhớ nhé! Nếu có ngực mà vỗ để tự hào khi mình “chửi tục sành điệu”, vậy thì não của các cô chỉ là vậy trang trí rồi.

Nhưng cô gái trong clip nói có ý đúng, đó là trào lưu. Việc chửi thề với người bình dân - số đông xã hội - là chuyện khá bình thường trong đời sống của họ, có khi còn là một nhu cầu để phát tiết cảm xúc, nên thật khó để phê phán, lên án. Sẽ dừng ở mức độ xấu xí, nếu chỉ là lời văng tục thốt ra vu vơ, nhưng nó sẽ thành ghê tởm khi chúng trở thành công cụ để công kích ai đó.

Tuy nhiên, chả hiểu sao ngày này ở Việt Nam tồn tại một thứ “văn hóa quái lạ” đang dần thành thời thượng, ấy tức là nhiều người quen dùng những ngôn từ thô tục chửi người khác và “tạo thành bản sắc” - họ thích thú và tự hào vì điều đó. Đơn giản, họ được cổ vũ bởi những page triệu follow như Bê đê xeo sắc, Cẩm lan sục, KNH … Có đôi khi nhiều fan của họ cho rằng: Khẩu nghiệp mới là sống thật. Khi việc chửi tục đã trở thành bản năng, thành “giá trị cốt lõi” làm nên thương hiệu của page, cả làng cùng chửi, vậy thì có sao đâu. Hay như những kênh youtube xuất hiện đầy rẫy những clip mà ăn tục chửi thề nó đã trở thành "giá trị đẳng cấp".

Chắc nhiều bạn sẽ biết tới một Thánh chửi Norin Phạm, thánh bán hàng online Phạm Văn Thoại khi trang Fb cá nhân của anh chàng này có gần triệu lượt follow. Điều đặc biệt, chàng trai này nổi tiếng bởi các clip livestream bán hàng online cán mốc triệu view nhờ việc “chửi khách hàng”. Đáng chú ý hơn nữa là fan của anh chàng chủ yếu là các bạn nữ có sở thích nghe anh chàng chửi. Anh chàng ta chửi càng đanh đá ngoa ngoắt, chị em càng khoái chí, lạ ghê vậy đó!

Nhưng thôi, nếu người được chửi không thấy nhục, họ khoái chí – vậy ta không cần xét. Cái mình muốn nói ở đây, đó chính là việc người ta đang “bình thường hóa” chuyện chửi bới, mạt sát nhau bằng nhiều từ ghê sợ. Vậy nên, trong nhiều cuộc nói chuyện của các bạn trẻ xuất hiện nhan nhản những ngôn từ sỗ sàng, thô lỗ và thậm chí còn có những lúc tục tĩu đến ngoa ngoắt. Thà họ công kích ai đó mà có lý do chính đáng, chấp nhận được - đằng này đáng sợ nhất, là tùy tiện công kích mạt sát, khẩu nghiệp người khác chỉ vì họ thích thế.

Ví như đây là 1 lời chửi, nó đang được càng nhiều bạn trẻ ưa thích, xin trích lại tiếng hót của Thánh chửi Norin: “Đm 1 con đĩ như mày đ* được bằng 1 góc mép bẹn tao. 1 con đàn bà dạng l* ra cũng đéo đc như tao. Nói ngu thì đừng bao giờ phát ngôn bừa nhé con đũy. Cuộc sống người phải nghĩ là tao phải nghĩ cho mày. Sống mà đ* đc hưởng thụ những cái sang trọng những cái sung sướng của đời người thì ăn c*t mà chết cho đỡ nhục.”

Ấy vậy mà người nghe thích thú đấy, khách hàng vui sướng đấy. Hoặc họ thích bị nghe chửi, hoặc thích nghe Thoại chửi những cô gái khác. Mình nhớ có lần xem clip quay lại cảnh anh chàng kia vào tiệm tạp hóa mua cái gì đó không rõ, có mấy cô gái gặp được thần tượng của mình, vừa cười khoái chí vừa nài nỉ: “Thoại ơi, mày chửi tao đi, mày chửi tao đi…”

Mình nghĩ, có lẽ các cô kia xem tiếng chửi của Thoại như một hình thức giải trí thư giãn. Nhưng vẫn tự thấy khó hiểu, người ta có hàng trăm ngàn hình thức giải trí hay ho kia mà, sao lại chọn cho mình một thú vui được nghe chửi và cảm thấy khoái cảm vì điều này?

Các bạn thử dạo mấy cái page như Bê Đê Xeo Sắc, Tuyết Bích … xem. Không hiểu admin và cộng đồng fan cập nhật ở đâu cái xu hướng chửi thề ở khắp mọi nơi. Nhấn mạnh là chửi thề luôn, chứ không còn là nói tục nữa. Nhiều bạn trẻ đem những danh từ chỉ những bộ phận kín đáo nhất của cơ thể người ra, và oang oang khi phát ngôn, tự hào cười khúc khích với cả người quen, người lạ. Các bạn trẻ sẵn sàng chửi thề bất kể lý do, và đưa những comment tục tĩu nhất lên top như một cách ủng hộ khó hiểu. Các bạn hot boy hot girl chỉ cần mở miệng ra l** với c** là cộng đồng bâu vào tung hê: Ôi, chửi nghe sướng tai, nghe thời thượng quá.

Sẽ thật nguy hiểm, một khi phong trào này bùng nổ, trẻ con học được những lời tục tĩu để thóa mạ nhau, ngôn từ xù xì xấu xí, tục tĩu lố lắng rất dễ khiến vấy bẩn tâm hồn. Và một khi chúng đem những lời thóa mạ đó để mạt sát những đứa trẻ khác, nó chính là một thảm họa.

*** Thay lời kết: Vẫn biết rằng, thời đại bây giờ, chúng ta mở cửa để mọi người giao tiếp với nhau dễ dàng hơn, ngôn ngữ phóng túng và thoải mái hơn. Tuy nhiên, nếu coi đó là điều hay ho, là trào lưu để mọi người ủng hộ, tung hô thì quả thật, nó khiến cho văn hóa nghe và đọc của người Việt bị xuống cấp nghiêm trọng.

Đừng vô tình tạo ra một tầng lớp lười đọc, lười lý luận, luôn tôn thờ những triết lý rởm đời có pha thêm thật nhiều văn từ tục tĩu. Đừng để nó thành văn hóa; đừng biến bản thân thành một phần của một dân tộc đói kém văn hóa đến nỗi xem việc chửi thề là thời thượng.

https://www.facebook.com/daosisapcuoivo